Ekonomizer Nedir? Kazanlarda Atık Isı Geri Kazanımı

Endüstriyel buhar ve sıcak su kazanlarında yakıtın yanması sonucu oluşan yüksek sıcaklıktaki baca gazı, önemli miktarda ısı enerjisi taşır. Kazan içerisinde değerlendirilemeyen bu enerji, baca gazı ile birlikte atmosfere atılır ve sistem için bir enerji kaybı oluşturur.

Ekonomizer, bu kaybı azaltmak amacıyla kazan ile baca arasına yerleştirilen bir ısı değiştiricisidir. Kazandan çıkan sıcak baca gazı ekonomizer içerisinden geçerken taşıdığı ısının bir bölümünü besi suyuna aktarır. Böylece besi suyu kazana ulaşmadan önce ön ısıtılır, baca gazı ise daha düşük bir sıcaklıkta bacayı terk eder.

Bu sayede aynı miktarda buhar üretmek için gereken yakıt tüketimi azalırken, kazanın termal verimi artar ve baca kaynaklı enerji kayıpları düşer.

Ekonomizer Nasıl Çalışır?

Ekonomizerde iki farklı akışkan birbirine karışmadan hareket eder.

• Baca gazı, kazandan çıkarak ekonomizer içerisinden geçer ve ısı enerjisinin bir kısmını borulara aktarır.
• Besi suyu ise ekonomizer boruları içerisinde ters akış prensibiyle ilerler. Boru cidarı boyunca gerçekleşen ısı transferi sayesinde besi suyu ısınır ve daha yüksek sıcaklıkta kazana gönderilir.

Akışkanlar birbirine temas etmez; yalnızca boru yüzeyi üzerinden ısı alışverişi gerçekleşir. Bu prensip sayesinde atık ısı güvenli ve verimli bir şekilde geri kazanılır.

Ekonomizer Kullanmanın Sağladığı Faydalar

• Yakıt tüketimini azaltır.
• Kazan verimini artırır.
• Baca gazı sıcaklığını düşürerek atık ısı kayıplarını azaltır.
• Yakıt tüketiminin azalmasına bağlı olarak CO₂ emisyonlarının düşmesine katkı sağlar.
• Sürekli çalışan buhar ve sıcak su sistemlerinde işletme maliyetlerini azaltabilir.

Uygulamada yaygın olarak kullanılan mühendislik yaklaşımına göre, baca gazı sıcaklığındaki her 20 °C düşüş yaklaşık %1 yakıt tasarrufuna ve yaklaşık %1 kazan verimi artışına karşılık gelir.